Od 1 września 2026 r. w szkolnych jadłospisach jest więcej potraw roślinnych. Dla kuchni to rozdzielenie produkcji roślinnej i mięsnej, nowe instrukcje mycia i aktualizacja dokumentacji. Pomagamy przejść przez to krok po kroku, od kuchni po sanitariaty.
Pobierz bezpłatny arkusz mycia i dezynfekcji Sprawdź stołówkę: 6 pytań
Higiena w szkole i przedszkolu: od stołówki po sanitariaty
Placówka oświatowa to kilka różnych stref pod jednym dachem: kuchnia i stołówka, sale lekcyjne, korytarze, szatnie, sanitariaty. Każda ma inne zabrudzenia, inne ryzyka i innych ludzi, którzy o nią dbają. ELIT łączy profesjonalną chemię, Plan Higieny, szkolenia personelu i serwis w jeden standard pracy dla żłobków, przedszkoli i szkół.
Dieta planetarna w szkole: co zmienia się w kuchni?
Więcej warzyw, produktów pełnoziarnistych i nasion roślin strączkowych oznacza więcej potraw roślinnych przygotowywanych w tej samej kuchni co mięsne. Jeśli placówka nie ma dwóch osobnych linii produkcyjnych, procesy rozdziela się w czasie. Jedno stanowisko może służyć do różnych rodzajów produkcji, ale procesy muszą być wyraźnie rozdzielone, a stanowisko odpowiednio przygotowane.
Rozdzielność czasowa w pięciu krokach
- Mycie i dezynfekcja stanowiska, urządzeń i narzędzi.
- Produkcja dań roślinnych — zawsze jako pierwsza.
- Ponowne mycie i dezynfekcja całej strefy produkcyjnej.
- Produkcja dań mięsnych — na końcu.
- Zapis potwierdzający wykonanie czynności.
Tę samą logikę stosuje się przy alergenach: najpierw posiłki bez określonych alergenów, potem mycie i dezynfekcja, potem pozostałe potrawy i zapis.
Pobierz bezpłatny arkusz (PDF)Ważne: przepisy dotyczące żywienia w szkołach określają wymagania dla jadłospisów, ale nie nakazują wprost budowy osobnej „linii roślinnej” i „linii mięsnej”. Organizację stanowisk, rozdzielność czasową oraz zasady mycia i dezynfekcji placówka ustala na podstawie analizy zagrożeń dla własnej kuchni. Czy etap mycia między produkcjami będzie punktem krytycznym (CCP), czy innym punktem kontroli, wynika z tej analizy.
Między produkcjami: mycie to nie to samo co dezynfekcja
- Usunięcie pozostałości surowców.
- Umycie powierzchni.
- Spłukanie, jeżeli wymaga tego instrukcja preparatu.
- Zastosowanie środka dezynfekującego.
- Zachowanie właściwego stężenia i czasu działania.
- Ponowne dopuszczenie stanowiska do pracy.
- Zapisanie wykonanej czynności.
- GERMEX A Myje i dezynfekuje w jednym cyklu roboczym, co skraca przerwę między produkcjami. Bakteriobójczy koncentrat do powierzchni wodoodpornych.5 L · 1 L · 5–50 ml/L
- GERMEX SPRAY NEW Dezynfekcja i mycie w sprayu, gdy powierzchnię umyto wcześniej innym preparatem.
- ELIT DEZIN ALKO 7070 Alkoholowa dezynfekcja powierzchni, także w kontakcie z żywnością. Bez spłukiwania.5 L · 0,75 L · gotowy do użycia
Preparat powinien mieć komplet dokumentacji potrzebnej do wdrożenia procedury i okazania podczas kontroli. Zapytaj o dobór preparatów i instrukcję stosowania w twojej kuchni.
Czy stołówka szkolna przeszłaby kontrolę sanepidu dzisiaj?
Sześć punktów, które warto sprawdzić po zmianie jadłospisu, zanim zrobi to inspektor sanepidu.
- Plan Higieny i procedury GHP i GMP uwzględniają nowe menu i rozdzielenie produkcji?Nowy sposób pracy powinien znaleźć odzwierciedlenie nie tylko w kuchni, lecz także w dokumentacji.
- Mycie i dezynfekcja między produkcją roślinną a mięsną są zapisywane?Zapis potwierdza, że stanowisko przygotowano przed kolejnym procesem.
- Personel zna stężenie i czas działania preparatu dezynfekującego?Sama dezynfekcja nie zastępuje mycia, a zbyt krótki czas działania nie daje efektu.
- Narzędzia do dań roślinnych, mięsnych i do mycia stanowisk są rozdzielone?Kodowanie kolorami obejmuje m.in. deski, noże, szczotki, ściągaczki, wiadra i ścierki.
- Każde urządzenie, także nowy piec, ma instrukcję mycia i dezynfekcji?Elementy do demontażu, preparat, stężenie, czas działania, częstotliwość i osoba odpowiedzialna.
- Karty charakterystyki stosowanych preparatów są dostępne tam, gdzie pracuje personel?Brak aktualnych dokumentów może podważyć prawidłowo prowadzoną higienę.
Więcej o dokumentacji: System HACCP krok po kroku.
Higiena w placówce to system, nie tylko środki czystości
Plan Higieny
Jasne zasady dla każdej strefy placówki: co, czym, jak często i przez kogo jest czyszczone. Bezpłatnie dla placówki.
Środki i dozowanie
Właściwy preparat do danego zabrudzenia i odpowiednie stężenie. Skuteczność mycia i przewidywalny koszt w budżecie placówki.
Sprawny sprzęt
Zmywarka w stołówce bez kamienia, ustawione dozowniki, regularnie serwisowane urządzenia. Sprzedaż lub wynajem.
Dokumentacja i szkolenia
Przeszkolony personel kuchni i obsługi oraz dokumenty dobrej praktyki higienicznej (GHP) i HACCP gotowe do okazania podczas kontroli.
Środki czystości dla szkół i przedszkoli ułożone po strefach
Tak prowadzimy wizytę doradcy w placówce: strefa po strefie, z ryzykiem, procedurą i preparatami, które w niej pracują.
Podłogi, ławki, tablice
Największe powierzchnie w placówce i największe zużycie środków. Koncentraty do podłóg dozowane we właściwym stężeniu, preparat do śladów markerów i tuszu, gruntowne mycie przed rokiem szkolnym i po feriach.
- ELIT 407 GREEN TEA Uniwersalny płyn do mycia posadzek, zapach zielonej herbaty.5 L · 1 L · 10–20 ml/L
- ELIT 408 Mycie posadzek z kamienia i PCV.10 L · 1 L
- ELIT 405 Gruntowne mycie gresów i mocno zabrudzonych posadzek.10 L · 1 L · 5–20 ml/L
- ELIT 403 Mycie podłóg antypoślizgowych.10 L · 1 L
- ELIT 100 EXTRA Piana do usuwania markerów, tuszu, atramentu i resztek kleju z ławek, ścian i tablic.5 L · 0,75 L · gotowy do użycia
Szafki, klamki, poręcze, blaty
Miejsca, których w ciągu dnia dotykają setki rąk. Łagodne mycie na co dzień, dezynfekcja w sezonie infekcji.
- ELIT 142 SOFT Ekologiczny, uniwersalny płyn do łagodnego mycia blatów i powierzchni.0,75 L · gotowy do użycia
- GERMEX SPRAY NEW Dezynfekcja i mycie powierzchni w sprayu.
- ELIT DEZIN ALKO 7070 Szybka dezynfekcja alkoholowa bez spłukiwania.5 L · 0,75 L · gotowy do użycia
Łazienki, toalety, mycie rąk
Kamień, osady z mydła i zapach decydują o tym, jak uczniowie i rodzice oceniają placówkę. Codziennie środki kwaśne do armatury i ceramiki, okresowo gruntowne mycie. Do rąk dzieci mydło hipoalergiczne.
- ELIT 141 Kwaśna pianka do codziennego usuwania osadów wapiennych z armatury i kabin.5 L · 0,75 L · gotowy do użycia
- ELIT 401 FLOWER Kwaśny koncentrat zapachowy do sanitariatów: kamień, osady z mydła, rdza.10 L · 1 L · 10–40 ml/L
- ELIT 106 Kwaśny żel do toalet i porcelany: rdza, kamień, osady.5 L · 0,75 L
- ELIT 105 Gęsty zasadowy żel chlorowy do WC: dezodoryzacja i wybielanie.5 L · 0,75 L
- DOMIŚ Hipoalergiczne mydło w płynie do rąk dla dzieci.
Piec konwekcyjno-parowy: dobór, mycie i aktualizacja HACCP
Więcej potraw roślinnych to więcej gotowania na parze, pieczenia i dań z nasion roślin strączkowych. Piec konwekcyjno-parowy nie jest obowiązkowym wyposażeniem wynikającym z przepisów o diecie planetarnej, ale znacząco ułatwia przygotowanie takich posiłków: mniej tłuszczu, więcej porcji naraz, powtarzalne parametry obróbki.
- dobór pieca do liczby posiłków, kuchni i jadłospisu oraz sprawdzenie możliwości montażu
- uruchomienie urządzenia i szkolenie personelu
- indywidualna instrukcja mycia i dezynfekcji pieca
- preparaty do codziennego mycia i odkamieniania oraz opieka serwisowa
- ELIT 701 — myje Mycie pieców konwekcyjno-parowych i piekarników: przypalone osady tłuszczowe i białkowe.
- ELIT 708 — płucze i nabłyszcza Płukanie po myciu zasadowym, usuwanie osadów mineralnych, mniej zacieków.
Płyny do pieców konwekcyjno-parowych · sposób użycia zawsze wg modelu pieca i zaleceń producenta urządzenia.
Nowy piec to także zmiana w HACCP. Jeżeli piec przejmuje przygotowanie większości potraw, zmienia się przebieg procesu technologicznego. Analizę zagrożeń, schemat technologiczny, procedury, instrukcje i karty kontroli trzeba wtedy przejrzeć i zaktualizować. Aktualizację dokumentacji przygotowujemy odpłatnie, na indywidualną ofertę po poznaniu urządzenia i sposobu jego wykorzystania.
Więcej roślin strączkowych to nowy etap procesu
Potrawy z nasion roślin strączkowych wymagają wcześniejszego przygotowania i odpowiedniej obróbki termicznej. Nowe etapy trzeba opisać w recepturach i dokumentacji.
- Przyjęcie i kontrola surowca
- Prawidłowe przechowywanie
- Sortowanie i płukanie
- Namaczanie zgodnie z zaleceniami producenta
- Odlanie wody po namaczaniu, jeśli wymaga tego instrukcja
- Właściwa obróbka termiczna
- Kontrola ustalonych parametrów
- Wydanie potrawy lub dalsze przechowywanie
- Mycie i dezynfekcja urządzeń i narzędzi
Czas namaczania i gotowania wynika z rodzaju surowca, informacji producenta i receptury, nie z jednej reguły dla wszystkich strączków. Obróbka termiczna może zostać wskazana jako krytyczny punkt kontrolny, ale nie automatycznie: decyduje analiza zagrożeń dla konkretnej potrawy, urządzenia i warunków pracy placówki.
Bezpłatny Plan Higieny dla placówki
- Instrukcje mycia i dezynfekcji dla każdej strefy, urządzenia i pomieszczenia, z dozowaniem i czasem działania preparatów.
- Wykaz stosowanych środków, harmonogram, karty techniczne i karty charakterystyki.
- Arkusze do dokumentowania, także mycia między produkcją roślinną a mięsną.
- Szkolenie personelu z korzystania z Planu i przygotowania do kontroli.
Odpłatnie, na indywidualną ofertę: aktualizacja procedur GHP i GMP, analizy zagrożeń w dokumentacji HACCP, krytycznych punktów kontrolnych i procesów technologicznych, instrukcje dla nowych maszyn i urządzeń.
Zamów bezpłatny Plan HigienySzkolenia dla personelu sprzątającego i edukacja najmłodszych
Szkolenia w placówce
Szkolimy personel obsługi i kuchni na miejscu, w teorii i praktyce: przygotowanie roztworu roboczego, kolejność mycia i dezynfekcji, dokumentowanie, bezpieczna praca z koncentratami. Doradzamy, jak ograniczyć zużycie środków i koszty sprzątania.
Eksperci Czystych Rączek
Zajęcia z mycia rąk dla przedszkolaków w Małopolsce. Dzieci uczą się prawidłowego mycia rąk przez zabawę, a na koniec dostają kolorowankę, naklejkę i dyplom.
Porozmawiaj z doradcą ELIT
Doradca przejdzie z tobą przez placówkę strefa po strefie, sprawdzi stosowane preparaty, sprzęt i zużycie, a potem zaproponuje Plan Higieny i dobór środków.
Bezpłatny arkusz mycia i dezynfekcji
Rozdzielność czasowa produkcji roślinnej i mięsnej: godziny etapów, preparat, stężenie, podpis i weryfikacja po rozdzieleniu procesów. Wypełnij krótki formularz i pobierz plik PDF.
Pobierz arkuszKontakt z doradcą
Do rozmowy przygotuj liczbę wydawanych posiłków, listę preparatów, których dziś używacie, i informację o zmywarce oraz piecu. Biuro obsługi klienta: poniedziałek–piątek, 8:00–16:00.
+48 12 642 95 95 biuro@elit.com.pl · elit.com.pl/kontaktNajczęstsze pytania
Od kiedy obowiązuje dieta planetarna w szkołach?
Nowe zasady żywienia w szkołach obowiązują od 1 września 2026 r. W jadłospisach jest więcej warzyw, produktów pełnoziarnistych i nasion roślin strączkowych, a mniej smażenia na rzecz gotowania, duszenia, gotowania na parze i pieczenia.
Czy dieta planetarna wymaga dwóch osobnych linii w kuchni?
Nie wprost. Przepisy określają wymagania dla jadłospisów, a organizację stanowisk, rozdzielność czasową oraz zasady mycia i dezynfekcji placówka ustala na podstawie analizy zagrożeń dla własnej kuchni. W większości kuchni szkolnych procesy rozdziela się w czasie na jednym stanowisku.
Na czym polega rozdzielność czasowa produkcji roślinnej i mięsnej?
Na stałej kolejności: mycie i dezynfekcja stanowiska, produkcja dań roślinnych, ponowne mycie i dezynfekcja, produkcja dań mięsnych, zapis potwierdzający wykonanie czynności. Tak samo organizuje się produkcję posiłków bez alergenów.
Czy nowy piec konwekcyjno-parowy wymaga aktualizacji dokumentacji HACCP?
Jeżeli piec przejmuje przygotowanie większości potraw, zmienia się przebieg procesu technologicznego, więc analizę zagrożeń, schemat technologiczny, procedury i karty kontroli trzeba przejrzeć i zaktualizować. Samo wpisanie pieca na listę wyposażenia może nie wystarczyć.
Czy Plan Higieny od ELIT jest bezpłatny?
Tak. Plan Higieny zawiera instrukcje mycia i dezynfekcji dla każdej strefy, wykaz środków, harmonogram, karty techniczne i karty charakterystyki. Odpłatne, na indywidualną ofertę, są aktualizacje procedur GHP i GMP oraz analizy zagrożeń w dokumentacji HACCP. Zamów bezpłatny Plan Higieny.
Czym myć i płukać piec konwekcyjno-parowy?
Dwuetapowo: ELIT 701 myje komorę z przypalonego tłuszczu i osadów białkowych, ELIT 708 płucze po myciu zasadowym i usuwa osady mineralne. Sposób użycia zawsze dopasowuje się do modelu pieca, jego systemu myjącego i zaleceń producenta.
Poradniki dla placówek
- Gruntowne sprzątanie w szkolePrzed rokiem szkolnym i po feriach
- Ślady markerów i tuszuBiurka, ściany, tablice
- Higiena łazienek w budynkach publicznychSanitariaty na co dzień
- NorowirusyJak uniknąć zakażenia w placówce
- System HACCP krok po krokuDokumentacja i kontrola
- Dozowanie chemii na oko: ile kosztujeRoztwór roboczy i mieszalnik, z filmem
Sklep: Podłogi i powierzchnie · Dezynfekcja powierzchni · Mydła i higiena rąk · Kuchnia i gastronomia · Płyny do pieców konwekcyjno-parowych · ELIT dla HoReCa